کاشت گوجه در بطری نوشابه
فهرست مطالب
کاشت گوجه در بطری نوشابه یک روش بازیافتی و سرگرم‌کننده برای خانه‌های کوچک است: بطری را وارونه آویزان می‌کنید و بوته گوجه از دهانه آن به سمت پایین رشد می‌کند. در این آموزش، ساخت گلدان آویز از بطری، کاشت نشا، آبیاری و محدودیت‌های این روش را توضیح داده‌ایم. اگر جای بیشتری دارید، مطلب کاشت صیفی جات در زمین کشاورزی را هم ببینید.
پاسخ کوتاه: کف بطری را ببرید، دور لبه بریده‌شده را با نوار چسب بپوشانید، چهار سوراخ برای نخ آویز بزنید، نشای جوان گوجه را از دهانه بطری رد کنید، بطری را با خاک گلدانی و کمپوست پر کنید و آن را جایی آویزان کنید که دست‌کم ۸ ساعت آفتاب مستقیم بگیرد. چون خاک کم است، رطوبت آن را هر روز بررسی کنید.
لوازم لازم
- بطری نوشابه پلاستیکی؛ هرچه بزرگ‌تر بهتر
- چاقو یا کاتر تیز
- نوار چسب
- کاغذ آلومینیوم (فویل)
- نخ یا طناب محکم
- نشای جوان گوجه فرنگی، ترجیحاً گوجه گیلاسی
- خاک گلدانی و کمپوست
- کمی مالچ (مثل کاه یا برگ خشک خردشده)
یک نکته درباره اندازه بطری
گوجه ریشه زیادی دارد. ترویج کشاورزی دانشگاه مریلند برای گوجه گیلاسی ظرفی دست‌کم حدود ۷٫۵ لیتر (۲ گالن) و برای گوجه معمولی حدود ۱۹ لیتر (۵ گالن) را توصیه می‌کند. بطری نوشابه معمولی از این کوچک‌تر است؛ پس بزرگ‌ترین بطری یا ظرف پلاستیکی که دارید انتخاب کنید و انتظار محصول کمتری از یک بوته کامل در زمین داشته باشید.
ساخت گلدان از بطری
- کف بطری را با چاقو کامل جدا کنید. لبه بریده‌شده را با نوار چسب بپوشانید تا پلاستیک بعد از آویزان شدن پاره نشود و دستتان را نبرد.
- کمی پایین‌تر از لبه بریده‌شده، چهار سوراخ با فاصله مساوی بزنید.
- در بطری را بردارید. اگر دهانه برای عبور ساقه تنگ است، چند برش کوچک دور آن بزنید.
- چهار رشته نخ هم‌اندازه ببرید و از سوراخ‌ها رد کنید. طول نخ‌ها را طوری تنظیم کنید که بطری بعد از آویزان شدن صاف بایستد و کج نشود.
- دیواره بطری را از بیرون یا داخل با فویل بپوشانید. پلاستیک شفاف و ظرف‌های تیره در آفتاب داغ می‌شوند و این گرما به ریشه‌های جوان آسیب می‌زند.
کاشت نشا گوجه
نشا را وقتی هنوز جوان است و ساقه‌اش نازک و انعطاف‌پذیر است بکارید. ساقه را با احتیاط از دهانه بطری رد کنید تا ریشه داخل بطری و بخش سبز بیرون از دهانه قرار بگیرد. یک تکه کوچک اسفنج یا دستمال دور ساقه در دهانه بگذارید تا خاک بیرون نریزد.
بطری را آویزان کنید و از بالا با خاک گلدانی که کمی کمپوست دارد پر کنید. خاک باغچه را استفاده نکنید، چون در ظرف سنگین می‌شود و آب را بیش از حد نگه می‌دارد. سطح خاک را با مالچ بپوشانید تا رطوبت کمتر تبخیر شود.
آبیاری و نور
گوجه از پرنورترین سبزی‌هاست و دست‌کم ۸ ساعت و ترجیحاً ۱۰ ساعت آفتاب مستقیم میخواهد. بطری را در آفتاب‌گیرترین نقطه بالکن یا حیاط آویزان کنید.
بزرگ‌ترین چالش گلدان وارونه آبیاری است. در این روش ریشه در معرض گرما و هوای خشک است و خاک کم بطری سریع خشک می‌شود. رطوبت خاک را هر روز با انگشت بررسی کنید و در گرمای تابستان آماده آبیاری روزانه یا حتی دو بار در روز باشید. آب را آرام بریزید تا از دهانه پایین بیرون بزند. اگر می‌خواهید با نیاز آبی سایر صیفی‌ها آشنا شوید، مطلب آبیاری هندوانه چند روز یکبار را بخوانید.
برای تغذیه، کمپوست را از ابتدا با خاک مخلوط کنید و در طول فصل کمی کمپوست روی سطح خاک اضافه کنید. وزن بطری پر از خاک خیس هم کم نیست؛ قلاب و نخ را محکم ببندید.
کاشت خیار و ریحان در بطری
با همین روش میتوان سبزیهای دیگر را هم امتحان کرد، ولی اندازه ظرف را در نظر بگیرید. خیار هم مثل گوجه گیاه بزرگی است و برای آن ظرفی دست‌کم حدود ۱۹ لیتر توصیه می‌شود؛ بطری معمولی فقط برای سبز کردن نشای آن مناسب است. ریحان کوچک‌تر است و حدود ۲۰ سانتی‌متر عمق خاک برایش کافی است؛ بطری بزرگ را میتوان ایستاده (نه وارونه) با سوراخ زهکشی در کف برای ریحان استفاده کرد. ریحان هم دست‌کم ۶ تا ۸ ساعت نور میخواهد.
اگر می‌خواهید چند بوته صیفی را با ظرف بزرگ‌تر و خاک بیشتر بکارید، روش کاشت صیفی جات در جعبه گزینه عملی‌تری است.
سوالات متداول
چه گیاهانی را میتوان در بطری نوشابه کاشت؟
بطری برای سبز کردن نشا و سبزیهای کوچک مثل ریحان مناسب است. برای گوجه، فقط بطریهای بزرگ و انواع گیلاسی را امتحان کنید، چون گوجه معمولی ظرف حدود ۱۹ لیتری میخواهد.
کاشت خیار در بطری نوشابه ممکن است؟
سبز کردن بذر خیار در بطری ممکن است، ولی برای رشد کامل، خیار ظرفی حدود ۱۹ لیتری لازم دارد. نشا را بعد از چند برگ به ظرف بزرگ‌تر منتقل کنید.
کاشت ریحان در بطری نوشابه چگونه است؟
بطری را ایستاده بگذارید، کف آن را سوراخ کنید، با خاک گلدانی پر کنید و بذر ریحان را حدود ۶ میلی‌متر زیر خاک بکارید. بذر معمولاً ۵ تا ۷ روزه سبز می‌شود.
گوجه وارونه را چند وقت یک بار آب بدهیم؟
عدد ثابتی ندارد. خاک بطری را هر روز بررسی کنید؛ در هوای گرم ممکن است روزانه یا دو بار در روز آب لازم باشد.
تاریخ بروزرسانی: ۱۴ مهر ۱۴۰۵ | نویسنده: تیم تحریریه سبزمنظر
منابع
- University of Maryland Extension: Growing Vegetables in Containers and Salad Tables
- University of Maryland Extension: Types of Containers for Growing Vegetables
- University of Arizona Cooperative Extension: Patio Gardening (Backyard Gardener)
- NC State Extension: Home Vegetable Gardening, A Quick Reference Guide
- NC State Extension Gardener Handbook: Plants Grown in Containers
- University of Vermont Extension: Growing Vegetables and Herbs in Containers
- University of Minnesota Extension: Growing Basil
